Warning: include_once(/home/ibaeyens/blog.johnbaeyens.com/wp-content/plugins/wordpress-support/wordpress-support.php): failed to open stream: Permission denied in /home/ibaeyens/blog.johnbaeyens.com/wp-settings.php on line 304

Warning: include_once(): Failed opening '/home/ibaeyens/blog.johnbaeyens.com/wp-content/plugins/wordpress-support/wordpress-support.php' for inclusion (include_path='.:/usr/local/lib/php:/usr/local/php5/lib/pear') in /home/ibaeyens/blog.johnbaeyens.com/wp-settings.php on line 304

Warning: Cannot modify header information - headers already sent by (output started at /home/ibaeyens/blog.johnbaeyens.com/wp-settings.php:304) in /home/ibaeyens/blog.johnbaeyens.com/wp-content/themes/thesis_151/lib/functions/launch.php on line 93
Inflatie zal als verrassing komen | John Baeyens

Inflatie zal als verrassing komen

April 19, 2009 · 0 comments

Terwijl Trends koplettert dat defaltie het grootste gevaar vormt voor onze economie neem ik een diametraal tegenovergestelde positie in: inflatie en dus per definitie stagflatie in België (ik zie de Belgische niet aantrekken) wordt onze grootste kopbreker de komende 5 jaar.  Dit is geen nieuwe stelling die ik inneem, ik schreef er al uitgebreid over afgelopen december.

Zowel in Europa als de VS zijn de cashposities op termijnrekeningen en spaarrekeningen tot ongekende hoogten gestegen.  Sinds Augustus 2008 tot Januari 2009 heeft de US Federal Reserve de geldbasis laten stijgen van 970,9 miljard US$ tot 1.735,3 miljard dollar.    En de banken vermenigvuldigen deze geldbasis nog eens met een veelvoud omdat ze met fractional reserves werken.

cashholdings

Iedereen leest de kranten die het over deflatie hebben en stellen aankopen uit.  Echter, wanneer je de prijzen van voedsel en energie uitsluit zal je zien dat de inflatie in zowel de VS als Europa meer dan 2% blijft bedragen; zelfs met al die uitgestelde aankopen.
Nu de centrale banken de intresten in Europa, de UK en de VS tot een absolute bodem hebben gebracht en de mensne op die massale spaartegoeden niets meer verdienen beginnen sommigen zich terecht vragen te stellen over mogelijk verlies van koopkracht.

Iedereen gaat ervan uit dat er deflatie is vandaag en dat dus als consequentie de deflatie in de toekomst zal aanhouden is gewoon dom.

Onderstaande grafiek zegt alles.  De oranje lijn is de creatie van geld, de lichtblauwe lijn is de huizenprijsindex, de blauwe lijne is de CPI (Consumer Price Index: indicator inflatie) en de donkerblauwe lijn de S&P 500 aandelenindex.   Wat voor mij nog ontbreekt op de grafiek is de prijs van een food index.
inflation

Zoals je kan zien is vanaf  2004 de stijging van de huizen veel sneller dan de CPI verlopen en zelfs sneller dan de creatie van geld.  Daar is de bubbel ontstaan.  De delta tussen geldcreatie (die nu weer boomt) en de huisprijzindex is nu weer gecorrigeerd (althans in de VS), doch ik verwacht niet dat er weer een inhaalbeweging zal komen die de delta op het 2004 pijl brengt (groen verticaal); de gap zal behouden blijven.  Er is namelijk geen enkele financiële verantwoording waarom de prijs van huizen sneller zou stijgen in Europa dan de inflatie index CPI (peak credit, remember?).  Ik verwacht echter wel dat de CPI gigantisch zal gaan stijgen (en mogelijks de prijzen huizen parallel zullen stijgen met de CPI (doch niet sneller).

Inflatie is immers de oorzaak van 4 paramaters:

1. Het aanbod van geld stijgt:
Het aanbod aan geld in Europa en de VS is gigantisch gestegen; centrale banken hebben miljarden Euros en Dollars in het systeem gepompt en zoals bovenstaande grafiek toont wordt al dat geld massaal opgepot.
2. Het aanbod van goederen daalt:
De laatste 2 kwartalen hebben alle producenten de productue massaal teruggeschroefd; het aantal gesloten hoogovens is ronduit indrukwekkend.  Iedereen is nu bijna door zijn voorraden heen.
3. De vraag voor geld gaat dalen:
De statistieken spreken voor zich: de vraag naar hypothecaire leningen bv. blijft dalen (in volume geld); zelfs met alle tijdelijke maatregelen (BTW verlaging, renovatiepremies,…).   Met de massale golven ontslagen die er aankomen gaat de vraag naar investeringsgoederen aangekocht op krediet (woningen, een auto,…) verder dalen.  Het aantal mensen die een huurwoning voor een eigen woning zal ruilen op basis van een lening zal quasi bevriezen.
4. De vraag naar andere goederen gaat stijgen:
Eens de mensen echter zien dat inflatie terug aanwakkert zal er een paniekreactie ontstaan en zal de dagdagelijkse consumptie opnieuw boomen.

Eigenlijk zou iedereen verplicht de Braziliaanse economie moeten kunnen bestuderen om te begrijpen wat er nu in Europa en de VS plaatsgrijpt.  Dit Engels boek over Fernando Henrique is een prima start.
Al dat geld dat in Europa en de VS werd gecreeërd de laatste maanden zou dienen voor meer liquiditeit, zo proberen de kranten ons te leren; er is geen inflatie omdat de prijzen niet stijgen.
Bullshit natuurlijk.  Inflatie is het directe gevolg van de beschikbare basis geld.  Waarde is immers een relatief begrip en geld is een goed als een ander dat onderhevig is aan de wet van verminderende waarde: hoe meer van iets gemaakt wordt, hoe minder het waard is.    Als je iemand 1 miljoen in cash heeft gaat die meer dingen kopen en minder cash aanhouden dan iemand die je 100.000 heeft.  Als je dat op globale schaal doet gaan de mensen meer ‘dingen’, dus gaat de prijs stijgen.  Het stijgen van de prijs is dus een gevolg van inflatie.

Dit soort marktfouten komen vaak voor op kantelmomente als deze waarbij deflatie versus inflatie projecties verrkeerd ingeschat worden.  In 1982 was de markt bijvoorbeeld bevreesd voor inflatie.  Prijzen voor aandelen en obligaties waren relatief laag.  De markt was echter verkeerd, de vrees voor inflatie was onterecht en wie in 1982 aandelen (of vastgoed) kocht deed gouden zaken; wie goud kocht was eraan voor de moeite.

Vandaag beleven we precies een omgekeerde situatie.  De markt  calculeert nu deflatie in terwijl we inflatie over ons heen zullen krijgen vanaf 2010.   Geld zal opnieuw gaan rollen, ondanks de belabberde economie, een typerend fenomeen voor landen met stijgende hoge schuldgraden zoals België vandaag.
De markt denk nu dat de deflatie tendens zal aanhouden tot er een beetje inflatie komt.  Zoals Peter Schiff vorige week echter schreef: “A little inflation is like being a little pregnant.”

Trichet is overigens duidelijk tussen de lijnen: de man heeft weinig zin om verdere renteverlagingen door te voeren na mei, hij ziet de storm hangen.

De publieke opinie zal nu wel snel doorhebben dat er gewoon altijd meer geld beschikbaar zal gemaakt worden door de centrale banken (zie de M2 grafiek hoger), en dat dus de prijzen van commodities nooit zullen stoppen te stijgen.  Eens die wetenschap doordringt gaat iedereen terug massaal gaan inkopen op commodities en hard assets en proberen zo weinig mogelijk cash aan te houden.  Gewoon omdat geld bezitten te duur is gezien de constante ontwaarding van het geld.  Zo krijg je hyperinflatie en dat is wat nu exact aan het gebeuren is.   Wanneer het bij iedereen doordringt dat er gewoon altijd meer geld zal gemaakt worden, zullen alle mensen in tastbare zaken vluchten (de zogenaamde Flucht in die Sachwerte).

Ik geloof ook niet dat vatsgoed in Europa een compleet veilige thuishaven is; wegens “peak credit” zit er gewoon geen rek meer in de Belgische vastgoedprijzen.  Eens de paniek voor inflatie er komt gaan er massale geldstromen naar commodities gaan, waardoor de consumptieprijzen stijgen, etc… en we zo op hyperinflatie uitkomen.

In deze tussenfase waarin de markt verkeerd op deflatie blijft mikken zijn aandelen als MSCI Brazil een safe bet (=commodity related stocks, je kan MSCI Brazil -ticker: EWZ- gewoon aankopen op de NYSE).  Ik kocht ze op 31 maart net onder de 38 in en maakte op 3 weken een 15% return, zonder veel risico.  Wie echter zijn huiswerk goed doet belegt tout-court in commodities: graan, koffie, suiker, staal, olie, goud,…

Persoonlijk zet ik zwaar in op voedsel, net zoals Geert Noels.  Ook de Saudis nemen posities in op het voedsel-slagveld: de Financial Times schreef dit weekend een artikel over de 800 million US$ die de Saudis investeren om buitenlandse plantages aan te kopen.

In dat perspectief ben ik bijzonder bezorgd over Zuid Afrika: het land is na 22 jaar een netto voedsel importeur geworden (lees: Zuid Afrika importeert nu meer voedsel dan het exporteert).  Als de inflatiegolf er komt gaat Zuid Afrika zware klappen krijgen: de handslebalans is negatief, het current account deficit is een van de hoogste ter wereld en de Zuid Afrikaanse inflatie is met de energieproblemen aldaar en nu ook de netto import van voedsel bijzonder gevoelig voor prijsstijgingen van energie & voedsel.

De reden waarom ik in Brazilië geloof is net daarop gestoeld.  Het is een land dat nog recent een periode van hyperinflatie heeft meegemaakt (einde jaren 90).  Brazilianen zijn absoluut getraumatiseerd door inflatie; zeker en ook de jonge generatie.  Dat heeft ervoor gezorgd dat van 2000 tot vandaag er absoluut geen sprake is geweest van inflatoire oprispingen; integendeel, de inflatie (en de SELIC intrest rate) zijn geleidelijk gaan zakken de afgelopen 8 jaar.   Ook de kost van arbeid is er niet gestegen zoals in in België het geval.

Ik geloof dus dat we inflatie op ons bord krijgen.  Ik geloof ook dat ons monetair beleid compleet ziek blijft omdat de waarde van geld meer dan ooit wordt ondergraven.De oplossing?  Ik heb het hier al over gehad.  We moeten terug naar echt geld in plaats van het huidige  fiat-geld model.  Met andere woorden: geld waar 100% (goud)reserves tegenover staan. Tot dat ogenblik zullen we in een absoluut eldorado blijven leven; waar geld als nooit tevoren waarde verliest, de wisselkoersen blijven dansen als nooit tevoren en inflatie gewoon niet meer te temmen valt.   Met andere woorden: boeiende tijden.